बागलुङ २६ असोज २०८३ ।
लामो समयदेखि निर्माण तथा मर्मतको चरणमा रहेको बागलुङ र पर्वत जोड्ने मालढुङ्गास्थित मोटरेबल पुल आजदेखि सञ्चालनमा आएको छ। असोज ११ गते कालीगण्डकी नदीमा आएको बाढीले पुलको पर्वततर्फको पहुँचमार्गमा क्षति पुर्याएपछि अवरुद्ध बनेको सडक सम्पर्क पुनः सञ्चालनमा आएको हो।
पुष्पलाल मध्यपहाडी लोकमार्गअन्तर्गत पर्ने मालढुङ्गा पुल बागलुङ र पर्वत जिल्लालाई जोड्ने महत्वपूर्ण पूर्वाधार हो। कालीगण्डकी नदीमाथि निर्माण गरिएको यस पुलले बागलुङका साथै पश्चिम नेपालका विभिन्न जिल्लालाई पर्वत, पोखरा र अन्य क्षेत्रसँग सडकमार्फत जोड्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्दै आएको छ।
असोज ११ गतेको अविरल वर्षापछि कालीगण्डकी नदीमा आएको बाढीले पुलको पर्वततर्फको पहुँचमार्ग कटान गरेपछि सवारीसाधनको नियमित आवागमन अवरुद्ध भएको थियो। बाढीका कारण पुलसँग जोडिएको सडकको करिब ३० मिटर खण्डमा क्षति पुगेको र नदीले पहुँचमार्गको केही भाग गहिरोसम्म कटान गरेको विवरण सार्वजनिक भएका थिए। यसले गर्दा बागलुङ र पश्चिमी क्षेत्रबाट हुने नियमित यातायात प्रभावित भएको थियो।
पुलमा क्षति पुगेपछि बागलुङ बजार तथा आसपासका क्षेत्रसम्म आवतजावत गर्ने यात्रु, स्थानीय बासिन्दा र यातायात व्यवसायीले सास्ती खेप्नुपरेको थियो। मुख्य सडक अवरुद्ध हुँदा वैकल्पिक तथा घुमाउरा मार्ग प्रयोग गर्नुपर्ने अवस्था सिर्जना भएको थियो। यसको प्रभाव स्थानीय व्यापार, ढुवानी, पर्यटन तथा दैनिक जनजीवनमा समेत परेको थियो।
मालढुङ्गा पुल मध्यपहाडी लोकमार्गका साथै कालीगण्डकी करिडोरका लागि पनि महत्वपूर्ण सम्पर्क बिन्दु हो। यस पुलबाट हुने आवागमनले बागलुङ, पर्वतलगायत पश्चिम नेपालका विभिन्न जिल्लाबीचको सडक सम्पर्कलाई सहज बनाउँदै आएको छ। त्यसैले पुल सञ्चालनमा आउनुलाई यात्रु तथा स्थानीय व्यवसायीका लागि राहतका रूपमा हेरिएको छ।
पुल पुनः सञ्चालनमा आएसँगै अवरुद्ध सडक सम्पर्क नियमित हुने र यात्रु तथा मालसामान ढुवानीमा सहजता आउने अपेक्षा गरिएको छ। यद्यपि, बाढीले क्षति पुर्याएको पहुँचमार्गको दीर्घकालीन सुरक्षा सुनिश्चित गर्न आवश्यक मर्मत, संरक्षण तथा नदी कटान नियन्त्रणका उपायमा ध्यान दिनुपर्ने देखिन्छ।
कालीगण्डकी नदीमा वर्षायाममा आउने बाढी र कटानले नदी किनारका सडक तथा पूर्वाधारमा जोखिम बढाउँदै आएको छ। मालढुङ्गा पुलको पहुँचमार्गमा भएको क्षतिले पनि महत्वपूर्ण सडक पूर्वाधारको संरक्षण र विपद्पछिको पुनःस्थापनालाई प्रभावकारी बनाउनुपर्ने आवश्यकता औँल्याएको छ।
